
TS. Lê Văn Hiển, Trưởng Bộ môn Toán, Khoa Sư phạm, Trường Đại học Hà Tĩnh, là một trong những nhà toán học được lựa chọn nhận học bổng IMU-Simons Fellowship 2025 do Liên minh Toán học Quốc tế (IMU) và Simons Foundation tài trợ.
Theo thông tin được công bố trên trang thông tin của IMU, trong khuôn khổ học bổng, TS. Lê Văn Hiển sẽ thực hiện chuyến nghiên cứu tại Rochester Institute of Technology (Hoa Kỳ) dưới sự bảo trợ học thuật của Giáo sư Akhtar Khan. Nghiên cứu của thầy tập trung vào việc khảo sát các tính chất khả vi của toán tử chiếu lên các tập lồi đóng trong không gian Banach và không gian Hilbert, đồng thời xây dựng cơ sở lý thuyết và tính toán cho việc xác định đồng đạo hàm bậc nhất và bậc hai của toán tử này.

IMU-Simons Fellowship là chương trình hỗ trợ các nhà toán học đang công tác tại các quốc gia đang phát triển thực hiện các chuyến nghiên cứu ngắn hạn tại các cơ sở nghiên cứu hàng đầu thế giới. Chương trình góp phần thúc đẩy hợp tác quốc tế, tăng cường trao đổi học thuật và tạo điều kiện để các nhà khoa học phát triển những hướng nghiên cứu mới.
Hoạt động nghiên cứu của TS. Lê Văn Hiển tập trung chủ yếu trong các lĩnh vực giải tích biến phân, tối ưu hóa và phân tích không trơn. Năm 2022, thầy là nghiên cứu viên sau tiến sĩ tại Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán (VIASM). Đến nay, thầy đã công bố nhiều bài báo trên các tạp chí khoa quốc tế uy tín. Năm 2017, 2018 thầy được trao thưởng công trình toán học do VIASM và Bộ GD&ĐT tổ chức. Đặc biệt, năm 2023, một công trình của TS. Lê Văn Hiển và các cộng sự đã được trao Giải Nhì Giải thưởng Công trình Toán học xuất sắc. Đây là sự ghi nhận đối với những đóng góp khoa học có giá trị của nhóm nghiên cứu đối với sự phát triển của toán học Việt Nam.
Bên cạnh hoạt động nghiên cứu, TS. Lê Văn Hiển còn dành nhiều tâm huyết cho công tác đào tạo và bồi dưỡng sinh viên. Năm 2025, đề tài do thầy hướng dẫn đã đạt Giải Nhì Giải thưởng Sinh viên nghiên cứu khoa học cấp Bộ, góp phần khẳng định chất lượng đào tạo và nghiên cứu khoa học sinh viên của Trường Đại học Hà Tĩnh.
Việc được lựa chọn nhận học bổng IMU-Simons Fellowship 2025 là sự ghi nhận đối với những nỗ lực và thành tựu nghiên cứu của TS. Lê Văn Hiển trong nhiều năm qua. Thành tích này không chỉ mở rộng cơ hội hợp tác học thuật quốc tế cho cá nhân nhà khoa học mà còn góp phần nâng cao vị thế của Trường Đại học Hà Tĩnh trong hoạt động nghiên cứu khoa học và hội nhập quốc tế.
Nguồn: IMU-Simons Fellowship Recipients 2025 (https://www.mathunion.org/cdc/grants/SRF/imu-simons-fellowship-recipients-2025)

Thực hiện công tác phát triển đảng viên trong sinh viên, ngày 04 tháng 6 năm 2026, Chi bộ Khoa Sư phạm đã long trọng tổ chức Lễ kết nạp Đảng cho quần chúng ưu tú Bùi Thị Thúy Phương.
Buổi lễ diễn ra trong không khí trang nghiêm, đúng quy định của Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam, với sự tham dự của đại diện cấp ủy Chi bộ Khoa Sư phạm, các đảng viên trong chi bộ cùng toàn thể quần chúng ưu tú được theo dõi, bồi dưỡng.
Tại buổi lễ, đại diện Chi bộ đã công bố quyết định kết nạp Đảng viên đối với quần chúng Bùi Thị Thúy Phương. Trước cờ Tổ quốc, cờ Đảng và chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh, đồng chí Bùi Thị Thúy Phương đã đọc lời tuyên thệ của người đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam, thể hiện quyết tâm trung thành với lý tưởng của Đảng, không ngừng rèn luyện, học tập và phấn đấu vì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.

Phát biểu tại buổi lễ, đại diện Chi bộ Khoa Sư phạm ghi nhận quá trình phấn đấu, rèn luyện của đồng chí Bùi Thị Thúy Phương trong thời gian qua, đồng thời nhấn mạnh việc được đứng trong hàng ngũ của Đảng là niềm vinh dự lớn lao, nhưng cũng là trách nhiệm nặng nề, đòi hỏi đồng chí phải tiếp tục giữ vững phẩm chất đạo đức, phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu của người đảng viên trẻ.

Trong thời gian tới, Chi bộ Khoa Sư phạm mong muốn đồng chí Bùi Thị Thúy Phương tiếp tục nỗ lực hơn nữa để giữ gìn hình ảnh người đảng viên trẻ tiêu biểu, góp phần xây dựng tập thể ngày càng vững mạnh.
Lễ kết nạp Đảng viên đã diễn ra thành công tốt đẹp, đánh dấu bước trưởng thành quan trọng của quần chúng Bùi Thị Thúy Phương trên con đường phấn đấu, rèn luyện và cống hiến.

Chuyển đổi số giáo dục không còn là mục tiêu tương lai mà đã trở thành thực tế hiện hữu, định hình lại toàn bộ giảng đường đại học ngày nay.Tại Khoa Sư phạm thuộc Trường Đại học Hà Tĩnh, phong trào sinh viên Nghiên cứu khoa học (NCKH) đang có bước phát triển mạnh mẽ khi các nhà giáo tương lai chủ động đưa Trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ số vào giải quyết các bài dạy trong lớp học thời đại chuyển đổi số.
Năm học 2025 - 2026, phong trào sinh viên NCKH của Khoa Sư phạm đã có sự chuyển mình vượt bậc về tư duy công nghệ giáo dục, chính thức xóa bỏ ranh giới của những đề tài lý thuyết thuần túy, với sự tham gia tranh tài của 28 đề tài xuất sắc đến từ 28 nhóm sinh viên. Các công trình được phân bổ đồng đều và toàn diện trên 3 lĩnh vực cốt lõi của Khoa: Tiểu ban Toán và Phương pháp dạy học Toán dẫn đầu với 11 đề tài, Tiểu ban Khoa học Xã hội đóng góp 11 đề tài và Tiểu ban Khoa học Tự nhiên góp mặt với 6 đề tài chất lượng. Quy mô 28 đề tài này chiếm tới gần 45% tổng số 63 công trình nghiên cứu được triển khai của sinh viên toàn trường, đưa Khoa Sư phạm trở thành lá cờ đầu về số lượng công trình học thuật tại HTU.

Ảnh: TS.Lê Văn An (Trưởng Khoa sư phạm) TS. Phạm Huy Thông (P.Phó phòng NCKH&HTQT) trao giải cho sinh viên
Điểm nổi bật nhất của hội nghị năm nay chính là sự nhạy bén đặc biệt của sinh viên đối với các xu hướng EdTech (Công nghệ giáo dục) toàn cầu. Sinh viên không chỉ học cách dạy, mà còn học cách làm chủ các công cụ thông minh để tối ưu hóa bài giảng cho thế hệ học sinh số. Nhiều nhóm nghiên cứu đã ứng dụng xuất sắc AI và công nghệ số vào việc thiết kế bài giảng, xây dựng học liệu trực quan và quản lý dạy học. Tính thực tiễn và tinh thần tiên phong đó được minh chứng rõ nét qua các đề tài gây ấn tượng mạnh tại hội nghị như: “Ứng dụng AI trong dạy học Khoa học lớp 4”; “Tác động của AI đến tư tưởng chính trị sinh viên” ... Bên cạnh đó, các đề tài lý thuyết chuyên sâu cũng tận dụng triệt để các phần mềm thuật toán hiện đại để mô phỏng dữ liệu và cấu trúc phức tạp.
Dưới sự đánh giá công tâm và nghiêm túc của Hội đồng Giám khảo là các chuyên gia giàu kinh nghiệm, hội nghị cấp Khoa đã tìm ra chủ nhân xứng đáng cho các hạng mục giải thưởng năm nay. Ban tổ chức đã vinh danh và trao 03 Giải Nhất cho các đề tài mang tính đột phá xuất sắc bao gồm: Nghiên cứu về đồ thị Lũy đẳng của nhóm tác giả Hoàng Quang Huy (Lớp 16GDTH); Ứng dụng AI trong dạy học Khoa học lớp 4 của nhóm tác giả Phan Thị Như Quỳnh (Lớp 16GDTH) và đề tài Tác động của AI đến tư tưởng chính trị sinh viên của nhóm tác giả Nguyễn Thị Ngọc Ánh (Lớp 17GDTH). Đồng thời, Hội đồng cũng đã trao 05 Giải Nhì, 08 Giải Ba và 12 Giải Khuyến khích nhằm động viên, ghi nhận sự nỗ lực vượt bậc của các nhóm tác giả.

Ảnh:Ban tổ chức chụp ảnh lưu niệm với các tác giả, nhóm tác giả và người hướng dẫn
Không chỉ năm học 2005-2026 mà các năm học trước Khoa sư phạm cũng chiếm số lượng đề tài sinh viên NCKH đông đảo và có chất lượng cao, công tác công bố khoa học của sinh viên Khoa Sư phạm HTU đã gặt hái được những con số vô cùng ấn tượng. Sau gần một năm miệt mài nghiên cứu đã có 10 bài báo khoa học của sinh viên được đăng và chấp nhận đăng trên các tạp chí uy tín. Trong đó, có 3 bài được công bố trên Tạp chí Khoa học Trường Đại học Hà Tĩnh, 5 bài trên Tạp chí Giáo dục & Xã hội, 1 bài trên Tạp chí Thiết bị Giáo dục và 1 bài trên Tạp chí Thanh niên Nghiên cứu Khoa học. NCKH trong sinh viên Khoa Sư phạm đã có sức lan tỏa từ những gương mặt sinh viên xuất sắc tiêu biểu như Hoàng Quang Huy (Lớp 16GDTH) Sư phạm Tiểu học với hành trình nỗ lực bền bỉ đạt học bổng Vallet danh giá, hay những nữ sinh năng động như Phan Thị Như Quỳnh và Nguyễn Thị Ngọc Ánh …, những người đã chứng minh bản lĩnh và khát vọng thắp sáng ngọn lửa tri thức của thế hệ nhà giáo thời đại 4.0.
Việc dấn thân vào NCKH ứng dụng công nghệ đem lại giá trị kép cho sinh viên Đại học Hà Tĩnh. Các bạn không chỉ rèn luyện được tư duy phản biện sắc bén, kỹ năng giải quyết vấn đề mà còn tự tin làm chủ các công cụ giảng dạy hiện đại ngay từ khi ngồi trên ghế nhà trường. Những thành quả ngọt ngào từ mùa nghiên cứu năm nay chính là bệ phóng vững chắc giúp các nhà giáo tương lai sẵn sàng đáp ứng tốt Chương trình Giáo dục phổ thông mới, tự tin dẫn dắt tiến trình chuyển đổi số toàn diện và nâng tầm chất lượng của ngành giáo dục nước nhà.

Sáng ngày 5 tháng 6 năm 2026, Khoa Sư phạm đã tổ chức thành công Lễ Bảo vệ Khóa luận tốt nghiệp cho sinh viên năm cuối K15 GDTH. Đây là sự kiện quan trọng, đánh dấu cột mốc cuối cùng trên giảng đường đại học trước khi các bạn trở thành những nhà giáo, cán bộ nghiên cứu hoặc chuyên viên giáo dục trong tương lai.
Ngay từ 7h30 sáng, tại các phòng họp tòa nhà 15 tầng, không khí đã rất náo nhiệt nhưng cũng không kém phần trang nghiêm. Các bạn sinh viên chỉn chu áo dài, tay cầm tập khóa luận, mắt sáng rực quyết tâm nhưng cũng tràn đầy lo lắng, hồi hộp.
Tổng cộng có 28 đề tài khóa luận thuộc các chuyên ngành: Giáo dục Tiểu học được bảo vệ ở 3 tiểu ban. Mỗi sinh viên có 15-20 phút trình bày tóm tắt đề tài, tập trung vào: tính cấp thiết, phương pháp nghiên cứu, kết quả đạt được và đóng góp thực tiễn. Nhiều đề tài gây ấn tượng mạnh khi áp dụng các phương pháp dạy học tích cực (STEM, dạy học theo dự án, trải nghiệm sáng tạo) vào các trường phổ thông. Có những đề tài nghiên cứu về tâm lý học đường, quản lý lớp học trong bối cảnh chuyển đổi số – hoàn toàn bám sát nhu cầu thực tiễn giáo dục hiện nay.

Phần hỏi – đáp của Hội đồng luôn là “món ăn” học thuật căng thẳng nhưng bổ ích đối với các sinh viên làm khoá luận. Các thầy cô đặt câu hỏi xoáy sâu vào vấn đề, chỉ ra những điểm còn chưa chặt chẽ, gợi ý hướng phát triển thêm. Không ít sinh viên lúc đầu hồi hộp, nhưng sau đó đã trả lời trôi chảy, thuyết phục – thể hiện sự đầu tư nghiêm túc và hiểu sâu vấn đề. Kết thúc mỗi phần bảo vệ, cả Hội đồng và những thành viên tham gia đều dành những tràng pháo tay nồng nhiệt.

Kết thúc một ngày làm việc nghiêm túc, kết quả là 100% sinh viên đủ điều kiện tốt nghiệp. Những giọt nước mắt vỡ òa hạnh phúc, những cái ôm thầy trò, những bó hoa tươi thắm đã làm nên bức tranh đầy cảm xúc vào cuối ngày. Bạn Trần Thị Hải Yến – sinh viên lớp K15GDTH chia sẻ: “Em đã mất gần 1 năm để hoàn thành khóa luận này, có những đêm thức trắng xử lý số liệu, nhưng khi nghe Hội đồng nhận xét “đề tài có tính ứng dụng cao” em thấy tất cả đều xứng đáng. Cảm ơn thầy hướng dẫn và Khoa Sư phạm rất nhiều!”

TS. Lê Văn An – Trưởng khoa Sư phạm nhấn mạnh: “Chất lượng khóa luận năm nay đồng đều. Các em không chỉ làm tốt lý thuyết mà còn biết kết nối với thực tế nhà trường phổ thông – đó là điều chúng tôi rất trân trọng.”
Kỳ bảo vệ khóa luận tốt nghiệp thành công khép lại, nhưng đó chỉ là dấu chấm hết cho một chặng đường – mở ra một hành trình mới đầy hứa hẹn. Khoa Sư phạm tin rằng với nền tảng kiến thức vững vàng, tinh thần cầu thị và trái tim người thầy, các tân cử nhân sẽ tỏa sáng ở bất cứ môi trường giáo dục nào.

Trong bối cảnh chuyển đổi số trong giáo dục hiện nay, trí tuệ nhân tạo (AI) là một công cụ đắc lực hỗ trợ cho hoạt động dạy học giúp nâng cao chất lượng giảng dạy. Sử dụng AI thiết kế video trong dạy học hình học giúp giáo viên chuẩn bị kế hoạch bài dạy hiệu quả, tăng tính tương tác, phát triển trí tưởng tượng không gian, cải thiện khả năng tiếp thu kiến thức của học sinh. Bài viết này đề xuất quy trình thiết kế video dạy học các nội dung diện tích lớp 5 bằng các công cụ AI như Chat GPT, Gemini và các phần mềm Powerpoint, Canva có tích hợp AI và đưa ra các hướng thiết kế các video trong dạy học diện tích. Sử dụng AI trong dạy học góp phần nâng cao chất lượng dạy học theo hướng hiện đại và hiệu quả.
Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành một động lực quan trọng, góp phần thúc đẩy những đổi mới trong lĩnh vực giáo dục. Việc ứng dụng AI trong dạy học Toán có khả năng tạo lập môi trường học tập tương tác, trong đó học sinh giữ vai trò trung tâm trong quá trình khám phá và kiến tạo tri thức. Tuy nhiên, trong dạy học môn toán ở bậc tiểu học, việc khai thác tiềm năng của AI còn nhiều hạn chế. Việc sử dụng AI trong dạy học toán ở tiểu học thường hỗ trợ tra cứu thông tin, thiết kế kế hoạch bài dạy, tạo bài tập nhằm cá nhân hóa quá trình học tập cho học sinh, chưa có nhiều công trình nghiên cứu tích hợp AI vào dạy học.
Trong chương trình Toán lớp 5, hình học được xem là một trong nội dung kiến thức có tính đặc thù cao, yêu cầu học sinh phải có khả năng tưởng tượng không gian, phân tích và suy luận logic. Trên thực tế, nhiều học sinh gặp khó khăn trong việc hình dung các đối tượng hình học khi chỉ được tiếp cận thông qua hình vẽ tĩnh trong sách giáo khoa hoặc lời giảng của giáo viên. Vì vậy, thiết kế các video dạy học hình học lớp 5 được xem là một hướng đi tiềm năng giúp học sinh không chỉ hiểu rõ hơn về đặc điểm, tính chất của các hình mà còn có cơ hội phát triển tư duy logic, tư duy không gian và khả năng giải quyết vấn đề. Video dạy học hình học cho phép biểu diễn các khái niệm hình học thông qua các mô hình trực quan và động, qua đó hỗ trợ quá trình hình thành và phát triển biểu tượng toán học một cách chính xác và bền vững; Video tạo điều kiện mô phỏng các phép biến đổi hình học một cách linh hoạt và trực quan, giúp học sinh nhận thức sâu sắc bản chất của các quan hệ hình học; Việc kết hợp hình ảnh, âm thanh, chuyển động trong video phù hợp với đặc điểm phát triển tâm lý lứa tuổi tiểu học, góp phần tăng cường sự chú ý có chủ định và duy trì hứng thú học tập cho học sinh. Từ đó nâng cao chất lượng học tập của học sinh và góp phần thúc đẩy đổi mới phương pháp dạy học theo định hướng phát triển năng lực người học.
Thực tiễn sư phạm cho thấy, giáo viên khi ứng dụng AI vào giảng dạy thường gặp phải một số khó khăn, chẳng hạn như hạn chế về kiến thức công nghệ, quá trình sản xuất video đòi hỏi đầu tư đáng kể về thời gian và công sức, ngoài ra việc thiết kế video học tập đòi hỏi sự kết hợp giữa chuyên môn sư phạm, kỹ năng công nghệ và khả năng sáng tạo nội dung. Giáo viên có thể gặp rào cản về kỹ thuật, không biết cách sử dụng AI để tạo nội dung hấp dẫn hoặc chưa có định hướng và quy trình cụ thể để tích hợp AI vào thiết kế video dạy học phù hợp.
Bài viết này đề xuất một số định hướng thiết kế video trong dạy học diện tích ở lớp 5, đưa ra tiến trình tích hợp AI vào thiết kế các video dạy học diện tích lớp 5. Mục tiêu của nghiên cứu này là cung cấp một hướng đi khả thi để giáo viên có thể khai thác công nghệ AI trong thiết kế các sản phẩm giáo dục sáng tạo, từ đó nâng cao hiệu quả dạy và học. Chúng tôi hy vọng rằng nghiên cứu sẽ góp phần cải thiện hiệu quả dạy học, giúp giáo viên tiếp cận công nghệ một cách dễ dàng hơn và tận dụng tối đa lợi ích mà AI mang lại trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay.
2.1. Quy trình sử dụng các phần mềm AI thiết kế các video dạy học hình học
Để tạo được các video hỗ trợ dạy học trực quan nhằm phát triển năng lực cho học sinh, giáo viên có thể sử dụng quy trình thiết kế với ba giai đoạn chính dưới đây:
Giai đoạn 1: Xác định mục đích của thiết kế
Trong giai đoạn này, căn cứ vào nội dung dạy học công thức tính diện tích, giáo viên xác định yêu cầu cần đạt cho nội dung dạy học và mục đích thiết kế các video dạy học (các định hướng thiết kế, giáo viên có thể tham khảo mục 2.2 do chúng tôi đề xuất). Tìm hiểu và lựa chọn các phần mềm phù hợp để hỗ trợ các công đoạn như lên kịch bản, vẽ hình và tạo các hiệu ứng động, tạo video và hiệu chỉnh, cuối cùng là lồng tiếng.
Giai đoạn 2: Thực hiện
Dựa trên các yêu cầu cần đạt khi thiết kế video ở bước chuẩn bị, giáo viên tiến hành xây dựng video sao cho đảm bảo tính trực quan và sinh động theo tiến trình cụ thể như sau:
- Bước 1: Sử dụng các công cụ AI xây dựng và lựa chọn các kịch bản cho video như: ChatGPT, Deepseek, Gemini. Giáo viên điều chỉnh kịch bản và lời thoại của video phù hợp mục đích dạy học.
- Bước 2: Sử dụng các công cụ vẽ hình để đảm bảo tính chính xác trong hình vẽ và tạo hiệu ứng, chẳng hạn Powerpoint, Canva, GeoGebra, Procraete, …
- Bước 3: Tạo hiệu ứng và hiệu chỉnh video sử dụng các công cụ như Studio AI, Gemini, GeoGebra, Canva, Capcut, InShot, …
- Bước 4: Lồng tiếng cho video phù hợp mục đích dạy học sử dụng các công cụ Vbee, Voice AI, Capcut, …
Giai đoạn 3: Hoàn thiện
Sau khi đã đi qua bước khởi tạo ý tưởng và thực hiện kỹ thuật, giai đoạn hoàn thiện đóng vai trò là khâu cuối cùng để đảm bảo sản phẩm video không chỉ chính xác về mặt công nghệ mà còn tối ưu về mặt sư phạm. Giáo viên chỉnh sửa nội dung, ngôn ngữ trong video phù hợp với tiến trình dạy học dự kiến.
2.2. Các hướng thiết kế video dạy học diện tích bằng các công cụ AI.
a. Thiết kế video nhằm khám phá công thức diện tích các hình trực quan.
Khi dạy học khám phá công thức tính diện tích hình tam giác hay hình thang, để giúp học sinh tự mình xây dựng công thức, giáo viên có thể thực hiện thông qua các hoạt động cắt ghép hình để đưa việc tính diện tích hình tam giác, hình thang về tính diện tích các hình quen thuộc đã học. Việc vẽ hình trên giấy rồi cắt ghép thủ công đòi hỏi sự chuẩn bị kiến thức và đồ dùng dạy học cẩn thận, HS phải thực hiện chính xác các thao tác cắt ghép, tuy nhiên trong quá trình dạy học một số HS vẽ hình hoặc thao tác chậm, thiếu chính xác có thể khiến việc dạy học lãng phí gian.Việc cắt ghép hình có thể được mô hình hóa bằng các video hình học động mô phỏng quá trình cắt ghép một cách trực quan, chính xác từng chi tiết. Các video này được thiết kế dựa trên tiến trình dạy học sau:
Hoạt động 1: Khởi động. Trong hoạt động này, video giới thiệu vấn đề, yêu cầu học sinh tìm công thức tính diện tích của hình.
Hoạt động 2: Khám phá. Video thực hiện quá trình phân chia và cắt ghép hình, yêu cầu học sinh tìm mối liên hệ giữa diện tích của hình ban đầu và diện tích của hình sau khi cắt ghép.
Hoạt động 3: Giải thích tính đúng đắn của công thức và yêu cầu học sinh phát biểu về công thức tính diện tích. Video đưa ra các câu hỏi dẫn dắt học sinh tìm công thức tính diện tích, cuối cùng yêu cầu học sinh phát biểu về công thức diện tích hình cần tìm.
b. Thiết kế video xây dựng chiến lược giải bài toán tư duy hình học
Các bài toán tính diện tích của một hình không thể sử dụng trực tiếp công thức mà cần trí tưởng tượng và tư duy hình học của học sinh tiểu học không phải học sinh nào cũng có thể giải được. Thiết kế các video định hướng lời giải cho các bài toán tư duy hình học cho phép mô phỏng trực quan quá trình dựng hình, phân tích và khám phá ý tưởng giải toán thông qua hình ảnh động, học sinh dễ dàng nắm bắt bản chất vấn đề, hiểu được mối liên hệ hình học, dễ dàng xây dựng chiến lược giải từ đó phát triển trí tưởng tượng không gian, tư duy logic và nâng cao khả năng giải quyết vấn đề. Ý tưởng thiết kế video cho lớp các bài toán này xuất phát từ việc căn cứ vào các mối liên hệ trong hình, chia hình cần tính diện tích thành các phần, cắt ghép các phần đó đưa diện tích hình ban đầu thành tổng hoặc hiệu diện tích các hình có thể sử dụng công thức tính.
Chẳng hạn bài toán: “Cho hình vuông ABCD cạnh bằng 4. Các nửa đường tròn đường kính là các cạnh hình vuông giao nhau như hình vẽ. Tính diện tích hình được tô màu.”

Hình 1. Ví dụ tính diện tích cho bài toán tư duy hình học
Đây là một bài toán khó đối với học sinh lớp 5, tuy nhiên, bài toán này dễ dàng tìm ra chiến lược giải dưới một thiết kế video trực quan cắt và ghép hình để định hướng. Từ video, học sinh nhận thấy diện tích phần tô màu gồm 2 phần bằng nhau, khi khai triển hình ban đầu ra, diện tích mỗi phần là hiệu diện tích hình tròn đường kính là cạnh hình vuông cho diện tích hình vuông nội tiếp nó như hình vẽ.

Hình 2. Cách tính diện tích hình được tô màu (Hình cắt từ video dạy học)
c. Thiết kế video phát triển trí tưởng tượng không gian nhằm khám phá công thức tính diện tích của hình không gian
Hình học không gian là thách thức đối với khá nhiều học sinh lớp 5 do hạn chế về khả năng tư duy trừu tượng và tưởng tượng vật thể trong không gian ba chiều. Việc chuyển từ một hình hộp chữ nhật khối sang sơ đồ khai triển mặt phẳng đòi hỏi một bước nhảy vọt về nhận thức. Sử dụng video dạy học thiết kế bởi AI giúp cụ thể hóa quá trình này thông qua các thao tác mô phỏng chuyển động, biến những khái niệm tĩnh trên trang giấy thành những trải nghiệm động có tính logic cao. Để thiết kế các video khám phá công thức diện tích của hình không gian hiệu quả, học sinh cần được trải nghiệm tìm hiểu các tính chất của hình đó trong không gian 3 chiều, trải nghiệm trải hình không gian lên mặt phẳng, từ các tính chất hình không gian, học sinh khám phá công thức tính diện tích thông qua hệ thống các câu hỏi dẫn dắt.
Bài viết này đã đề xuất một quy trình thiết kế video dạy học nội dung diện tích lớp 5 với sự hỗ trợ của các công cụ AI như ChatGPT, Gemini cùng với các phần mềm Microsoft PowerPoint và Canva có tích hợp AI. Bài viết cũng đưa ra các định hướng thiết kế video dạy học diện tích và minh họa bằng dạy học một số nội dung tính diện tích ở lớp 5. Các định hướng này cùng với quy trình thiết kế giúp giáo viên xây dựng các video trực quan, sinh động và có tính tương tác cao, qua đó hỗ trợ học sinh phát triển tư duy hình học, khả năng tưởng tượng không gian và cải thiện khả năng học tập của học sinh.